مدیر جهاد کشاورزی: خشک‌سالی کلات با مدیریت آب رودخانه‌ها قابل تحمل خواهد بود

جعفر خالقی ۶ دی در حاشیه جلسه بررسی وضعیت رودخانه ارتکند که در روستای قلعه‌نو با حضور کشاورزان و و دهیاران روستاهای ذی نفع برگزار شد، در گفت و گو با ایسنا بر اهمیت صرفه‌جویی در مصرف آب کشاورزی تأکید کرد و افزود: در تلاش هستیم با همکاری کارشناسان، طرح جامع الگوی کشت شهرستان را تا پایان سال تدوین و به کشاورزان ابلاغ کنیم.

وی افزود: کشت محصولات پرمصرف در سال‌های خشک‌سالی باید به حداقل برسد و در مقابل، محصولات مقاوم به تنش آبی و با ارزش اقتصادی بالا جایگزین شوند. در این زمینه آموزش کشاورزان نقش مهمی دارد و ما در حال برنامه‌ریزی برای اجرای دوره‌های آموزشی و ترویجی در روستاهای شهرستان هستیم.

مدیر جهاد کشاورزی کلات خاطرنشان کرد: موضوع مدیریت آب تنها وظیفه دولت نیست. اینکه بتوانیم منابع آبی محدود را به شکلی بهینه مصرف کنیم، نیازمند فرهنگ‌سازی و همکاری آگاهانه مردم است. هر قطره‌ای که صرفه‌جویی شود، در واقع ذخیره‌ای برای آینده و اطمینان از تداوم حیات در منطقه است.

وی ادامه داد: عبور از شرایط بحرانی خشک‌سالی نیازمند هماهنگی و هم‌افزایی همه دستگاه‌ها و مردم است. دهیاران، کشاورزان، نهادهای دولتی و حتی گروه‌های مردمی باید در کنار هم قرار گیرند تا بتوانیم ضمن حفظ منابع طبیعی، معیشت مردم منطقه را نیز پایدار کنیم.

خالقی بیان کرد: اگر امروز با حساسیت و قانون‌مندی منابع آبی خود را حفظ کنیم، فردا خشک‌سالی برایمان بحران نخواهد بود. شهرستان کلات با برخورداری از پنج رودخانه دائمی، ظرفیت مناسبی برای مدیریت منابع آب دارد، اما این ظرفیت تنها در صورت نظارت مداوم و مشارکت مردمی به نتیجه می‌رسد.

وی تصریح کرد: طرح ساماندهی برداشت آب از رودخانه ارتکند، آغاز حرکتی جدید در مسیر مدیریت پایدار منابع آب کلات است. با اجرای مصوبات این جلسه، امیدواریم سال آینده کشاورزان شهرستان بدون دغدغه از خشک‌سالی، شاهد فصل زراعی پرباری باشند.

خالقی بر مدیریت برداشت‌های آب و مقابله با تخلفات تأکید کرد و افزود: تلاش ما بر دستیابی به نظامی عادلانه و پایدار در توزیع آب رودخانه‌ها و پیشگیری از پیامدهای خشک‌سالی و سیلاب‌های فصلی است.

مدیر جهاد کشاورزی با تأکید بر ظرفیت طبیعی بالای شهرستان اظهار کرد: کلات از موقعیت ویژه‌ای در شمال خراسان رضوی برخوردار است و با وجود فراز و نشیب‌های اقلیمی، پنج رودخانه دائمی که از ارتفاعات هزارمسجد و کلات سرچشمه می‌گیرند در محدوده شهرستان جریان دارند.

وی بیان کرد: گرچه این رودخانه‌ها شریان‌های اصلی حیات در منطقه‌اند و حیات کشاورزی، باغداری و حتی بخشی از دامداری کلات به آب همین رودخانه‌ها وابسته است اما بخش قابل توجهی از آنها بدون استفاده از مرز خارج می‌شود.

خالقی با اشاره به روند کاهش بارش‌ها افزود: متأسفانه خشک‌سالی سال گذشته و پیش‌بینی وضعیت جوی سال آینده نشان می‌دهد که باید از هم‌اکنون آماده مدیریت دقیق آب باشیم. اگر برداشت آب از رودخانه‌ها ساماندهی نشود، در بهار آینده بسیاری از روستاها با مشکل کم آبی و تعارض بر سر حقابه‌ها مواجه خواهند شد.

وی ادامه داد: مدیریت صحیح آب نه‌تنها برای مقابله با خشک‌سالی ضروری است، بلکه در کنترل سیلاب‌های فصلی نیز نقش کلیدی دارد. تجربه نشان داده است که پاک‌سازی مسیر رودخانه‌ها و جلوگیری از انسداد آن‌ها، می‌تواند از وقوع خسارت‌های سنگین ناشی از طغیان آب جلوگیری کند.

مدیر جهاد کشاورزی کلات برخورد متولیان با برداشت‌های غیرقانونی را ضروری دانست و تصریح کرد: مقرر شده دهیاران در سریع‌ترین زمان ممکن، افراد متخلف را نسبت به جمع‌آوری لوله‌ها و انشعابات غیرمجاز برداشت آب از رودخانه‌ها مطلع کنند.

وی افزود: در صورت استنکاف، اداره منابع آب شهرستان مکلف شده وارد عمل شود و با همکاری نیروی انتظامی نسبت به جمع‌آوری تجهیزات غیرمجاز و اعمال برخورد قانونی اقدام کند.

خالقی تأکید کرد: چون برخی ساخت‌وسازهای غیرقانونی در حریم و بستر رودخانه ارتکند مشکلات جدی در جریان طبیعی آب ایجاد کرده‌اند مقرر شده هرگونه ساخت‌وساز غیرمجاز در حریم رودخانه‌ها شناسایی و قاطعانه تخریب شود. این کار صرفاً برای اجرای قانون نیست، بلکه برای حفظ جان مردم، جلوگیری از خسارت‌های آتی و اطمینان از پایدار ماندن مسیر طبیعی رودخانه‌ها ضروری است.

مدیر جهاد کشاورزی شهرستان کلات با اشاره به جایگاه ویژه این شهرستان در عرصه تولیدات کشاورزی استان خراسان رضوی گفت: کلات به‌ عنوان یکی از قطب‌های مهم کشاورزی منطقه، با برخورداری از حدود ۲۵ هزار هکتار اراضی دیم حاصلخیز و نزدیک به ۷۰۰۰ هکتار اراضی آبی، نقش قابل توجهی در تأمین محصولات زراعی و باغی استان دارد.

شهرستان کلات ۳۵۰۳ کیلومتر مربع وسعت دارد و دارای حدود ۲۵ هزار هکتار اراضی دیم مرغوب  و ۷۰۰۰ هکتار محصولات آبی است؛ این شهرستان با داشتن ۱۴۳ کیلومتر مرز مشترک با ترکمنستان، دارای سه بخش، چهار شهر «کلات نادری»، «حسن‌آباد لایین»، «چنار» و «زاوین» و ۶۸ روستا و دارای ۴۳ هزار نفر جمعیت است که نیمی از این تعداد ساکن مناطق روستایی‌اند و نیمی دیگر در شهرها سکونت دارند.

منبع : ایسنا