تبیین تفاوت سال نو میلادی و ولادت حضرت مسیح (ع)

حجت‌الاسلام احمد منصوری گیلانی در گفت‌وگو با ایسنا، اظهار کرد: در افکار عمومی، به‌ویژه در جوامع غیرمسیحی، این تصور رایج است که سال نو میلادی همان سالروز ولادت حضرت مسیح(ع) است. این برداشت نادرست، بیش از آنکه ریشه در متون دینی داشته باشد، ناشی از هم‌زمانی نسبی جشن کریسمس با آغاز سال نو میلادی در فرهنگ غربی است.

وی ادامه داد: تقویم میلادیِ رایج در جهان امروز، حاصل اصلاحات تقویمی پاپ گریگوری سیزدهم در سال ۱۵۸۲ میلادی است و آغاز آن به‌صورت قراردادی در اول ژانویه هر سال تثبیت شده است. این تاریخ، یک مبنای اداری و تقویمی غربی است و هیچ سند دینی یا تاریخی معتبری وجود ندارد که آن را به ولادت حضرت عیسی (ع) پیوند دهد.

شکل‌گیری تقویم میلادی با خطایی چندساله در تعیین سال تولد حضرت عیسی (ع)

این پژوهشگر حوزه فرق و ادیان با اشاره به اینکه در سنت مسیحی،جشن میلاد مسیح (کریسمس) در ۲۵ دسامبر نزد کاتولیک‌ها و پروتستان‌ها و در ۷ ژانویه نزد برخی کلیساهای ارتدکس (بر اساس تقویم ژولیوسی) برگزار می‌شود، خاطرنشان کرد: با این حال، حتی در منابع مسیحی نیز تصریح شده است که این تاریخ‌ها، تاریخ واقعی ولادت حضرت عیسی(ع) نیستند بلکه انتخابی آیینی و تاریخی برای بزرگداشت میلاد او به شمار می‌روند.

منصوری گیلانی، افزود: بر اساس گزارش‌های اناجیل، ولادت حضرت عیسی (ع) در دوران حکومت هِیرودیس کبیر رخ داده است (انجیل متی، باب ۲) همچنین از نظر تاریخی، هیرودیس کبیر در حدود ۴ سال پیش از میلاد درگذشته است؛ بنابراین تولد حضرت عیسی (ع) نمی‌تواند پس از این تاریخ اتفاق افتاده باشد و ناگزیر باید چند سال پیش از مبدأ تاریخ میلادی رخ داده باشد.

او خاطرنشان کرد: به همین دلیل، بسیاری از پژوهشگران تاریخ مسیحیت بر این باورند که ولادت حضرت عیسی (ع) احتمالاً بین چهار تا هشت سال پیش از میلاد واقع شده است. حتی محققانی مانند یوهانس کپلر با تحلیل پدیده موسوم به «ستاره بیت‌اللحم»، این بازه زمانی را تقویت کرده‌اند. ازاین‌رو، امروزه در مطالعات تاریخی، این نکته پذیرفته شده است که تقویم میلادی از ابتدا با خطای چندساله در تعیین سال تولد مسیح(ع) شکل گرفته است.

 ولادت حضرت عیسی(ع) از منظر قرآن و منابع اسلامی

این مدرس حوزه و دانشگاه با اشاره به اینکه قرآن کریم، حضرت عیسی (ع) را یکی از پیامبران بزرگ الهی معرفی می‌کند و ولادت ایشان را معجزه‌ای الهی و بی‌سابقه می‌داند، اظهار کرد: در آیه ۴۷ سوره آل‌عمران، حضرت مریم(س) با شگفتی می‌پرسد: «پروردگارا،چگونه برای من فرزندی خواهد بود، در حالی که هیچ انسانی با من تماس نگرفته است؟» و پاسخ می‌شنود: «چنین است؛خداوند هر چه را بخواهد می‌آفریند».

منصوری گیلانی ادامه داد: این داستان بشارت و تولد با تفصیل بیشتر در سوره مریم آمده است. در این روایت، روح‌القدس (جبرئیل) در هیأت انسانی بر مریم نمایان می‌شود؛ (جبرئیل)گفت: «جز این نیست که من فرستاده پروردگار تو هستم برای آنکه پسری پاک و پاکیزه به تو ببخشم» (مریم) گفت: «چگونه برای من پسری خواهد بود در حالی که نه هیچ بشری با من ازدواج کرده است و نه بدکار بوده‌ام؟» گفت: «چنین است (که گفتی، ولی) پروردگارت فرموده است: این کار بر من آسان است».

این عضو هسته پژوهشی الحاد نوین دانشگاه فردوسی مشهد، تصریح کرد: این روایت قرآنی هم‌سو با روایت کتاب مقدس مسیحیان (انجیل لوقا، ۱: ۲۶-۳۵) است که می‌گوید: «فرشته خدا به مریم نازل شد و به وی گفت: «... ای مریم ترسان مباش؛ زیرا نزد خداوند نعمت یافته‌ای و اینک حامله می‌شوی و پسری خواهی زایید و او را عیسی خواهی نامید...» مریم به فرشته گفت: «این چگونه می‌شود و حال آنکه مردی را نشناخته‌ام؟» فرشته درپاسخ داد: «روح‌القدس بر تو خواهد آمد و قوت حضرت اعلی بر تو سایه خواهد افکند».

وی با اشاره به اینکه هنگام وضع حمل، مریم با درد و اندوه تنها شد، اظهار کرد: قرآن کریم این حالت را در سوره مبارک مریم، این‌گونه بازگو می‌کند: پس درد زایمان او را به سوی تنه درخت خرما کشاند؛ گفت: «ای کاش قبل از این مرده بودم و یکسره فراموش شده بودم. پس (فرشته یا عیسی) از زیر (پای) او، او را ندا داد که: «غمگین مباش؛ پروردگارت زیر (پای) تو چشمه آبی پدید آورده است، تنه درخت خرما را به سوی خود تکان ده، تا برایت خرمای تازه‌ای بریزد». سپس نوزاد در گهواره سخن گفت تا مادرش را تسلی دهد و دلیلی بر پیامبری خویش ارائه کند؛ گفت: «من بنده خدایم؛ کتاب به من داده و مرا پیامبر قرار داده است».

تاکید قرآن کریم نه بر زمان تولد حضرت عیسی (ع) بلکه بر توحیدمحوری ایشان است

منصوری گیلانی ادامه داد: قرآن کریم حضرت عیسی (ع) را «کلمه‌ای از جانب خدا» و «روحی از سوی او» معرفی می‌کند. نکته مهم آن است که قرآن هیچ تاریخ تقویمی مشخصی برای ولادت حضرت عیسی (ع) ذکر نمی‌کند و اساساً تأکید آن، نه بر زمان تولد بلکه بر ماهیت الهی مأموریت، پیامبری و توحیدمحوری ایشان است.

این پژوهشگر حوزه فرق و ادیان، با بیان اینکه در روایات اسلامی نیز حضرت عیسی (ع) به‌عنوان یکی از پیامبران اولوالعزم معرفی شده است، گفت: برای ایشان معجزاتی چون شفای بیماران و زنده کردن مردگان، همگی «به اذن خداوند» دانسته شده است و این نگاه کاملاً با برداشت تاریخی اسلام از مسیحیت اولیه و شخصیت حقیقی حضرت عیسی (ع) هم‌خوان است.

وی خاطرنشان کرد: بر اساس آنچه که مطرح شد باید توجه داشت که سال نو میلادی یک مناسبت تقویمی و فرهنگی است که آغاز سال جدید را در تقویم میلادی نشان می‌دهد و هیچ ارتباط مستقیمی با ولادت حضرت مسیح(ع) ندارد. همچنین کریسمس یک جشن مذهبی برای بزرگداشت میلاد حضرت عیسی (ع) است که در منابع مسیحی تصریح شده تاریخ دقیق این ولادت مشخص نبوده و ۲۵ دسامبر یا ۷ ژانویه تاریخ‌های نمادینی برای آن هستند. دقت در تمایز میان مناسبت‌های تقویمی، فرهنگی و مذهبی، ما را در فهم صحیح تاریخ ادیان و جلوگیری از خلط مفاهیم تاریخی یاری می‌دهد.

منبع : ایسنا