تصمیم‌گیری‌های امروز نباید حق نسل‌های آینده و محیط زیست را تضییع کند

آیت‌الله محمد عبادی‌زاده، در نشست شورای حکمرانی مطلوب استان با تأکید بر ضرورت نگاه آینده‌نگرانه به مسائل زیست‌محیطی، نسبت به پیامدهای بی‌توجهی به برخی پدیده‌های موجود هشدار داد و گفت: برخی شرایطی که امروز با آن‌ها همزیستی یافته‌ایم، در صورت غفلت می‌توانند در آینده به تهدیدی جدی برای مردم و طبیعت تبدیل شوند؛ از این رو تصمیم‌گیری‌ها باید از هم‌اکنون با دقت، تدبیر، در نظر گرفتن منافع عمومی و صیانت از محیط زیست پاک انجام شود تا حقوق نسل‌های آینده پایمال نشود.  

وی در ادامه با اشاره به موضوع آب‌شیرین‌کن‌ها اظهار کرد: اگر این ظرفیت به‌عنوان فرصتی ملی تلقی می‌شود، منافع آن باید به همه استان‌ها برسد و در مقابل، چنانچه پیامدهای زیست‌محیطی یا اجتماعی به همراه دارد، این تبعات نیز باید به‌صورت عادلانه میان استان‌های ساحلی تقسیم شود.

عبادی‌زاده با یادآوری وجود بیش از ۵ هزار و ۵۰۰ کیلومتر نوار ساحلی در کشور افزود: توسعه پایدار در این حوزه نیازمند نگاه ملی و همکاری همه استان‌هاست و نمی‌توان بار مسئولیت را صرفاً بر دوش استان‌های ساحلی گذاشت.  

نماینده ولی‌فقیه در هرمزگان با تأکید بر لزوم بازتوزیع متوازن صنایع بزرگ در سطح استان گفت: به‌ویژه صنایع جدیدی که در آستانه راه‌اندازی هستند، می‌توانند در شرق هرمزگان مستقر شوند؛ منطقه‌ای برخوردار از ظرفیت‌های بکر و راهبردی، به‌خصوص در سواحل مکران.

وی با اشاره به جایگاه ویژه این منطقه در اسناد بالادستی و تأکیدات مقام معظم رهبری، توسعه متوازن شرق هرمزگان را یک ضرورت راهبردی برای آینده اقتصادی و زیست‌محیطی استان و کشور دانست.  

عبادی‌زاده همچنین با اشاره به سفر اخیر رئیس‌جمهور به استان هرمزگان بیان کرد: در این سفر تأکید کردم که اختصاص یک روز برای هرمزگان کافی نیست و خوشبختانه رئیس‌جمهور نیز بر ضرورت برنامه‌ریزی برای سفری کامل‌تر و چندروزه در آینده تأکید کردند تا مسائل، ظرفیت‌ها و مطالبات استان با جامعیت بیشتری بررسی شود.  

وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به اهمیت انتخاب مدیران شایسته، به سیره امیرالمؤمنین علی (ع) استناد کرد و گفت: حضرت در به‌کارگیری کارگزاران هیچ‌گونه تعارفی نداشتند و حتی شخصیت‌های بزرگی همچون ابوذر غفاری و کمیل را برای برخی مسئولیت‌ها مناسب نمی‌دانستند؛ چرا که در منطق علوی، شایستگی اصل بنیادین مدیریت است.  

نماینده ولی‌فقیه در هرمزگان در پایان با تأکید بر حساسیت انتصابات مدیریتی اظهار کرد: اگر مدیری ضعیف در جایگاهی منصوب شود، مسئولیت این ضعف پیش از هر کس متوجه منصوب‌کننده اوست.

وی افزود: در انتصابات، دو عنصر تخصص و تعهد باید توأمان مورد توجه قرار گیرد و به تعبیر شهید چمران، کسی که بدون تخصص مسئولیتی را می‌پذیرد، باید در میزان تعهد او نیز تردید کرد.

 عبادی‌زاده ابراز امیدواری کرد این نگاه علوی، سرلوحه تصمیم‌گیری مدیران در همه سطوح کشور قرار گیرد.

 محیط‌زیست می‌تواند پیشران تجارت و توسعه باشد 

مجتبی قهرمانی رئیس‌کل دادگستری هرمزگان، با اشاره به ظرفیت‌های کم‌نظیر هرمزگان تأکید کرد: بهره‌برداری درست از این ظرفیت‌ها بیش از هر چیز به هنر مدیریت و نوع نگاه مسئولان وابسته است؛ نگاهی که خوشبختانه در سال‌های اخیر با حضور مدیران استان، به تحرکات مؤثر و اقدامات قابل توجهی در حوزه مطالبات عمومی و صیانت از محیط‌زیست منجر شده است.

وی با بیان اینکه در نگاه نخست شاید پیوند مستقیمی میان محیط‌زیست و تجارت به چشم نیاید، افزود: واقعیت این است که محیط‌زیست می‌تواند به‌عنوان یک مؤلفه اثرگذار، مسیر تجارت و توسعه اقتصادی را هموار کند و هرمزگان با موقعیت جغرافیایی و ظرفیت‌های طبیعی خود، نمونه‌ای عینی از این تعامل سازنده به شمار می‌رود.

رئیس‌کل دادگستری هرمزگان با تقدیر از اقدامات انجام‌شده در حوزه واردات خودرو گفت: واردات خودروهای برقی که با هدف کاهش آلودگی هوا و ارتقای شاخص‌های زیست‌محیطی دنبال می‌شود، در مقاطعی با چالش‌هایی نظیر آزمایش‌های زمان‌بر و هزینه‌های سنگین پارکینگ و انبارداری مواجه بود، اما با ابلاغ بخشنامه‌ای در دی‌ماه سال گذشته، بخش مهمی از این موانع برطرف و مسیر واردات هموار شد.

قهرمانی این اقدام را نمادی از نگاه پیشرو محیط‌زیست در تسهیل تجارت دانست و افزود: اگرچه برای سایر خودروها نیز تسهیلاتی در نظر گرفته شده، اما نقش محیط‌زیست در فرآیند تجارت اکنون پررنگ‌تر و مستقل‌تر از گذشته است؛ سازمان محیط‌زیست در این مسیر پیشگام بود و سایر دستگاه‌ها نیز همراهی کردند.

حق عوارض سبز هرمزگان بیش از ۲۰ همت در سال است

وی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر حساسیت ویژه رئیس قوه قضائیه نسبت به مسائل زیست‌محیطی اظهار کرد: عوارض سبز موضوع ماده ۲۷ قانون، حقی مسلم برای محیط‌زیست، کره زمین و مردمی است که در مجاورت صنایع آلاینده زندگی می‌کنند و هرمزگان باید به‌طور جدی از این ظرفیت قانونی بهره‌مند شود.

قهرمانی با بیان اینکه عوارض سبز معادل یک تا یک‌ونیم درصد فروش صنایع آلاینده است، افزود: متأسفانه استان هرمزگان در سال‌های گذشته تقریباً هیچ سهمی از این محل نداشته، در حالی که با توجه به حجم فعالیت صنایع آلاینده، حق واقعی استان بیش از ۲۰ همت در سال برآورد می‌شود.

وی با مقایسه عوارض سبز و عوارض ارزش افزوده گفت: در بخش عوارض چهاردرصدی ارزش افزوده، درآمد استان از حدود ۵۰۰ میلیارد تومان به ۶ تا ۷ همت افزایش یافته و تنها در هشت‌ماهه امسال نزدیک به ۷ همت به شهرداری‌ها و دهیاری‌ها پرداخت شده است، اما در حوزه عوارض سبز همچنان با عقب‌ماندگی جدی روبه‌رو هستیم.

رئیس‌کل دادگستری هرمزگان یکی از چالش‌های مهم را دور زدن قانون توسط برخی صنایع دانست و افزود: برخی شرکت‌های بزرگ با معرفی واحدهای کم‌درآمد به‌جای شرکت مادر، از پرداخت سهم واقعی استان فرار می‌کنند که این موضوع نیازمند برخورد قانونی و شفاف‌سازی جدی است.

قهرمانی همچنین با انتقاد از ضعف در تعیین معیارهای آلایندگی اظهار کرد: در شرایطی که آلودگی هوا و بوی گاز در غرب بندرعباس، گچین و تازیان به‌وضوح احساس می‌شود، در برخی گزارش‌ها آلایندگی تشخیص داده نمی‌شود؛ مسئله‌ای که باید به‌طور جدی مورد بازنگری قرار گیرد.

وی در ادامه به آسیب‌های زیست‌محیطی ناشی از قاچاق سوخت اشاره کرد و گفت: تخلیه سوخت در دریا خسارت‌های سنگینی به محیط‌زیست دریایی، آبزیان، جنگل‌های حرا و خورها وارد کرده است و آثار مخرب آن امروز در برخی نقاط استان کاملاً مشهود است.

قهرمانی با ارائه پیشنهادهایی عملی، حذف آزمون‌های تکراری زیست‌محیطی برای کالاها و خودروهای تأییدشده را ضروری دانست و افزود: معطلی چندماهه کالاها در اسکله‌ها، هزینه‌هایی سنگین به مردم تحمیل می‌کند و در نهایت موجب افزایش قیمت‌ها می‌شود.

وی بر اجرای کامل ماده ۲۷ قانون عوارض سبز و ضرورت انجام تشخیص صنایع آلاینده تحت نظارت کمیته‌های تخصصی و شفاف تأکید کرد و گفت: تصمیماتی با آثار چند هزار میلیاردی نمی‌تواند به نظر یک کارمند جزء محدود شود.

رئیس‌کل دادگستری هرمزگان همچنین خواستار تفویض اختیارات بیشتر به استان شد و اظهار کرد: هرمزگان کانون اصلی واردات خودرو در کشور است، اما برای انجام برخی آزمون‌ها ناچار به انتظار برای اعزام نیرو از تهران هستیم؛ در حالی که تصمیم‌گیری‌ها باید در خود استان انجام شود.

وی در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به توسعه حمل‌ونقل پاک گفت: شهرداری تهران برای ورود حدود یک‌هزار و ۵۰۰ دستگاه اتوبوس شهری برقی و نزدیک به ۱۰ هزار دستگاه اتوبوس بین‌شهری و تاکسی برقی اقدام کرده و برای تسریع در ترخیص این ناوگان، یک نماینده ویژه تعیین شده است.

قهرمانی با تأکید بر شرایط خاص تهران افزود: استفاده از اتوبوس‌ها و تاکسی‌های برقی برای شهری با ترافیک و آلودگی شدید، جز منفعت برای مردم و کشور نتیجه‌ای ندارد و معطل ماندن این ناوگان در اسکله‌های هرمزگان خوشایند افکار عمومی نیست؛ بهترین حالت آن است که این وسایل نقلیه بلافاصله پس از تخلیه، بدون توقف، مستقیماً راهی تهران شوند و در خدمت شهروندان قرار گیرند.

هرگونه غفلت از توسعه پایدار به معنای آسیب مستقیم به سرمایه‌های طبیعی هرمزگان است

حبیب مسیحی تازیانی مدیرکل محیط زیست هرمزگان، با ترسیم تصویری روشن از شرایط حساس محیط‌زیست استان تأکید کرد: تجربه‌ها و روندهای توسعه‌ای موجود به‌وضوح نشان می‌دهد که هرگونه غفلت از اصول توسعه پایدار، مستقیماً سرمایه‌های طبیعی و زیستی هرمزگان را هدف قرار می‌دهد؛ سرمایه‌هایی که نه‌تنها بنیان حیات، بلکه پشتوانه اقتصاد و تضمین‌کننده آینده این استان به شمار می‌روند.

وی با اشاره به ویژگی‌های منحصربه‌فرد زیست‌محیطی هرمزگان افزود: این استان به‌طور هم‌زمان از اکوسیستم‌های خشکی و دریایی برخوردار است؛ در عرصه‌های خشکی، آثار تخریب به‌روشنی نمایان شده، اما در زیست‌بوم‌های دریایی، به دلیل پنهان بودن بخش عمده این اکوسیستم‌ها در زیر سطح آب، آسیب‌ها کمتر به چشم می‌آیند؛ مسئله‌ای که مدیریت، پایش و حفاظت از این سرمایه‌های ارزشمند را با چالش‌های دوچندان مواجه کرده است.

مدیرکل حفاظت محیط زیست هرمزگان با اشاره به سیاست‌های کلان توسعه دریامحور کشور اظهار کرد: شتاب گرفتن روند توسعه در هرمزگان اجتناب‌ناپذیر است، اما این توسعه تنها زمانی می‌تواند پایدار و اثربخش باشد که حفاظت از انفال و منابع طبیعی، به‌ویژه دریا و سواحل، هم‌زمان و هم‌سنگ با پروژه‌های عمرانی و اقتصادی در اولویت قرار گیرد.

مسیحی تازیانی با تشریح جایگاه ممتاز استان در جغرافیای دریایی ایران گفت: هرمزگان به عنوان دومین استان پهناور کشور و دارنده حدود ۴۵ درصد از سواحل ایران، با برخورداری از ۱۴ جزیره بزرگ، بزرگ‌ترین استان دریایی کشور به شمار می‌رود. هر یک از این جزایر دارای اکوسیستم‌هایی حساس، منحصربه‌فرد و ارزشمند هستند که کوچک‌ترین غفلت در مدیریت آن‌ها می‌تواند خسارت‌هایی جبران‌ناپذیر به سرمایه‌های طبیعی و ملی وارد کند؛ از این‌رو صیانت علمی و هدفمند از این ظرفیت‌ها باید هم‌پای توسعه شتاب گیرد.

وی با اشاره به وضعیت مناطق تحت مدیریت محیط‌زیست در استان ادامه داد: در حال حاضر حدود ۱۱.۴ درصد از عرصه‌های طبیعی هرمزگان تحت پوشش حفاظتی قرار دارد، اما با دستور و حمایت استاندار هرمزگان، برنامه‌ریزی شده است این میزان به بیش از ۲۲ درصد افزایش یابد؛ اقدامی راهبردی که می‌تواند نقش مؤثری در حفظ تنوع زیستی، کنترل فشارهای انسانی و صیانت اصولی از داشته‌های طبیعی استان ایفا کند.

مدیرکل حفاظت محیط زیست هرمزگان با تأکید بر اهمیت تالاب‌ها افزود: هرمزگان میزبان چهار تالاب بین‌المللی ثبت‌شده در حاشیه خلیج فارس و دریای عمان است؛ ظرفیتی کم‌نظیر که جایگاه استان را از نظر تعداد تالاب‌های بین‌المللی به رتبه نخست و از نظر وسعت به رتبه دوم کشور رسانده و ضرورت توجه ویژه به حفاظت و مدیریت پایدار این زیست‌بوم‌های حساس را دوچندان کرده است.

وی با بیان اینکه هرمزگان قلب تپنده جنگل‌های مانگرو ایران به شمار می‌رود، خاطرنشان کرد: حدود ۸۵ درصد از جنگل‌های مانگرو کشور در تالاب‌های این استان قرار دارد؛ سرمایه‌ای بی‌بدیل که نقشی کلیدی در پایداری اکوسیستم‌های دریایی، حفظ تنوع زیستی، حمایت از معیشت جوامع محلی و مقابله با پیامدهای تغییرات اقلیمی ایفا می‌کند. افزون بر این، ۲۴ تالاب دیگر نیز ذیل قوانین ملی در استان شناسایی شده‌اند که همگی در چارچوب ضوابط قانونی مدیریت و حفاظت می‌شوند تا این میراث ارزشمند برای نسل‌های آینده محفوظ بماند.

مسیحی تازیانی در پایان با اشاره به تنوع زیستی کم‌نظیر هرمزگان گفت: این استان یکی از غنی‌ترین زیست‌بوم‌های کشور را در خود جای داده و میزبان بخش قابل توجهی از گونه‌های پرندگان، پستانداران و خزندگان است.

 وی گفت: زیست تمامی ۵ گونه لاک‌پشت دریایی کشور، ۷ گونه دلفین و حتی گونه‌هایی از وال‌ها در آب‌های هرمزگان، نشان‌دهنده اهمیت جهانی این پهنه آبی است؛ گونه‌هایی ارزشمند که بسیاری از آن‌ها در مرز تهدید قرار دارند و حفاظت ویژه و مسئولانه از زیستگاه‌هایشان ضرورتی انکارناپذیر به شمار می‌رود.

منبع : ایسنا