نماینده مجلس: علم و پژوهش، بنیان اقتدار ملی است

سالار مرادی امروز ۲۶آذرماه در مراسم اختتامیه هفته پژوهش و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، با گرامیداشت یاد و خاطره شهدای انقلاب اسلامی، دفاع مقدس و شهدای دانشگاهی استان کردستان، اظهار کرد: همه ما به اهمیت پژوهش اعتقاد داریم، اما در مرحله عمل هنوز فاصله معناداری میان باور و اجرا وجود دارد و این فاصله یکی از چالش‌های اصلی نظام علمی کشور است.

وی با اشاره به مباحث مطرح‌شده از سوی اساتید و مسئولان دانشگاه آزاد اسلامی، افزود: ارتباط پژوهش با صنعت، جمعیت پژوهشگر و پیوند دانشگاه با کارآفرینی، از موضوعاتی است که بارها درباره آن صحبت شده، اما هنوز به جایگاه مطلوب نرسیده‌ایم؛ گاهی مشکل از ساختارهاست و گاهی از رفتار مجریان و تصمیم‌گیران.

نماینده مردم سنندج، دیواندره و کامیاران در مجلس شورای اسلامی با اشاره به برنامه هفتم توسعه تصریح کرد: در مواد ۹۳ و ۹۹ این برنامه، دولت مکلف شده است ۱۵ درصد از بودجه وزارت علوم و دانشگاه‌ها را به پژوهش اختصاص دهد؛ این موضوع برای نخستین بار به‌صورت جدی در قانون پیش‌بینی شده، اما در سال اول اجرای برنامه، هنوز به پیشرفت مطلوبی نرسیده‌ایم.

مرادی با تأکید بر نقش علم در قدرت ملی گفت: در بسیاری از حوزه‌ها از نظر ایمان، شجاعت و غیرت کمبودی نداریم، اما هرجا که به علم و فناوری رسیده‌ایم، ضعف‌ها خود را نشان داده است؛ دلیل این مسئله آن است که پژوهش بیشتر در حد گفتار باقی مانده و کمتر به مرحله پیش‌بینی، تصمیم‌سازی و اجرا رسیده است.

وی با بیان نمونه‌ای از مشکلات ناشی از نبود نگاه علمی در تصمیم‌گیری‌ها، اظهار کرد: هزینه‌های سنگین در برخی پروژه‌ها بدون مطالعات دقیق پژوهشی، نشان می‌دهد که اگر علم و پیش‌بینی در ابتدای کار جدی گرفته نشود، در ادامه با مشکلات اساسی مواجه خواهیم شد.

نماینده مردم سنندج، دیواندره و کامیاران در مجلس شورای اسلامی با قدردانی از فعالیت‌های پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی استان کردستان افزود: از اجرای طرح‌هایی همچون پروژه کتابخانه ملی در استان خرسندیم و هر اقدامی که نام کردستان را در سطح ملی مطرح کند، مایه افتخار است.

مرادی با اعلام حمایت خود از طرح‌های پژوهشی دانشگاهیان استان تصریح کرد: هر طرح و پروپوزالی که قابلیت ارائه به دستگاه‌های ملی را داشته باشد، از طریق مکاتبه، پیگیری و ارتباط با وزارتخانه‌ها و نهادهای ملی، مورد حمایت بنده خواهد بود و دانشگاهیان می‌توانند پیشنهادهای خود را به‌صورت مستقیم یا از طریق مسئولان دانشگاه ارائه دهند.

وی با اشاره به معضل فرار مغزها خاطرنشان کرد: خروج نخبگان و اندیشمندان یکی از چالش‌های جدی کشور است؛ افرادی که در نظام آموزشی ایران پرورش یافته‌اند، اما نتوانسته‌ایم زمینه ماندگاری و فعالیت مؤثر آنان را فراهم کنیم و این مسئله نیازمند توجه ویژه دستگاه‌های اجرایی است.

مرادی در پایان با تأکید بر نقش دانشگاه‌ها در پیشرفت کشور گفت: مجلس در جایگاه قانون‌گذاری و نظارت وظیفه خود را انجام می‌دهد، اما اجرای مؤثر قوانین بر عهده دستگاه‌های اجرایی است و امیدواریم با تقویت پژوهش، شاهد پیشرفت، آبادانی و اعتلای هرچه بیشتر استان کردستان و کشور باشیم.

دانشگاه‌ها باید به آزمایشگاه زنده حل مسائل جامعه تبدیل شوند

کیوان شافعی در ادامه مراسم، با تبریک هفته پژوهش و فناوری به پژوهشگران و اعضای هیئت علمی، اظهار کرد: هدف از نام‌گذاری هفته پژوهش، نهادینه‌سازی فرهنگ پژوهش در جامعه، شناسایی توانمندی‌های علمی و فناورانه دانشگاه‌ها، معرفی پژوهشگران برتر، تجاری‌سازی دستاوردهای علمی و ایجاد پیوند مؤثر میان دانشگاه، صنعت و مراکز تولیدی است.

وی با اشاره به شعار هفته پژوهش امسال با عنوان «سرمایه‌گذاری در تولید با پشتوانه پژوهش و فناوری» افزود: این شعار برگرفته از شعار سال مقام معظم رهبری است و فرصتی برای تمرکز جدی بر نقش پژوهش و فناوری در حل مسائل کشور به شمار می‌رود.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کردستان با بیان اینکه دانشگاه مهد پژوهش و تحقیق است، تصریح کرد: تفاوت اساسی آموزش عالی با آموزش در مقاطع پایین‌تر، در اهمیت پژوهش نهفته است و بر همین اساس، دانشگاه‌ها در سیر تحول خود از دانشگاه‌های آموزش‌محور به پژوهش‌محور، کارآفرین و نهایتاً دانشگاه‌های نسل چهارم یا حل مسئله‌محور تقسیم می‌شوند.

شافعی دانشگاه‌های نسل چهارم را دانشگاه‌هایی دانست که هم منافع آموزشی، هم منافع اجتماعی و هم منافع اقتصادی و صنعتی را توأمان دنبال می‌کنند و گفت: این دانشگاه‌ها باید به‌عنوان آزمایشگاه زنده حل مسائل جامعه عمل کرده و با تمرکز بر مسائل بومی، محلی و ملی، در توسعه مشارکتی با جامعه نقش‌آفرین باشند.

وی با انتقاد از وضعیت فعلی آموزش عالی کشور خاطرنشان کرد: متأسفانه قاطبه دانشگاه‌های کشور همچنان آموزش‌محور هستند و تنها تعداد محدودی به دانشگاه‌های پژوهش‌محور یا کارآفرین نزدیک شده‌اند؛ در حالی که دانشگاه حل مسئله‌محور به معنای واقعی آن، هنوز در کشور ما شکل نگرفته است.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کردستان ادامه داد: تمرکز دانشگاه‌ها بر افزایش کمّی مقالات و ارتقای رتبه‌بندی‌های بین‌المللی، بدون تکمیل زنجیره تبدیل دانش به محصول و خدمت، باعث شده دانشگاه‌ها در پاسخ به مسائل مبتلابه جامعه موفق عمل نکنند و ارتباط مؤثری میان دانشگاه، صنعت و دستگاه‌های اجرایی شکل نگیرد.

شافعی با اشاره به تلاش‌های دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج در یک سال اخیر گفت: در این مدت، با هدف خروج حوزه پژوهش از رکود، سیاست‌گذاری جدی در حوزه پژوهش و فناوری را در دستور کار قرار داده‌ایم و افزایش تعامل برون‌سازمانی با دستگاه‌های اجرایی، انعقاد تفاهم‌نامه‌های عملیاتی، فعال‌سازی مراکز تحقیقاتی، مرکز رشد واحدهای فناور و مرکز خدمات مشاوره فنی و صنعتی از جمله اقدامات انجام‌شده است.

وی از انعقاد شش قرارداد مشاوره‌ای با بخش صنعت و جامعه خبر داد و افزود: راه‌اندازی آزمایشگاه‌های همکار استاندارد در حوزه‌هایی همچون مشتقات نفتی، صنایع غذایی، غذا و دارو و آزمون مصرف انرژی در دستور کار قرار دارد و بخش عمده زیرساخت‌های علمی و تجهیزاتی آن فراهم شده است.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کردستان با اشاره به فعالیت‌های پژوهشی اعضای هیئت علمی بیان کرد: در یک سال گذشته، ۱۶ طرح پژوهشی ملی و استانی توسط اعضای هیئت علمی این دانشگاه اخذ شده و دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج همچنین طراحی و پیاده‌سازی سامانه یکپارچه کتابخانه‌های دانشگاه آزاد اسلامی کشور را به انجام رسانده است.

شافعی با تأکید بر ضرورت افزایش بودجه پژوهشی گفت: در حال حاضر تنها حدود یک درصد از تولید ناخالص داخلی کشور به پژوهش اختصاص می‌یابد که میزان تحقق آن نیز بسیار کمتر است؛ این در حالی است که کشورهای پیشرفته بین سه تا شش درصد از GDP خود را به تحقیق و توسعه اختصاص می‌دهند.

وی با مقایسه سهم پژوهش در شرکت‌های داخلی و بین‌المللی افزود: شرکت‌های بزرگ جهانی بین چهار تا ده درصد بودجه خود را به تحقیق و توسعه اختصاص می‌دهند، اما این سهم در بسیاری از شرکت‌های دولتی کشور ما به چند هزارم درصد محدود می‌شود و طبیعی است که بدون سرمایه‌گذاری، نمی‌توان انتظار خروجی مؤثر داشت.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کردستان در پایان با درخواست از نماینده مردم سنندج، دیواندره و کامیاران در مجلس شورای اسلامی، خواستار حمایت برای جذب طرح‌های پژوهشی ملی و گرنت‌های مسئله‌محور شد و از مسئولان شبکه پژوهشی و آزمایشگاهی دانشگاه آزاد اسلامی نیز تقاضا کرد زمینه حمایت مالی برای راه‌اندازی آزمایشگاه‌های تخصصی و ارتقای جایگاه دانشگاه در رتبه‌بندی‌های معتبر بین‌المللی را فراهم کنند.

منبع : ایسنا