«بازی» همچنان در حاشیه!

محمدصادق افراسیابی - معاون راهبردی بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای - در گفت‌وگو با ایسنا، درباره بودجه بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای در سال ۱۴۰۵ توضیح داد: بر اساس لایحه بودجه تقدیمی به مجلس شورای اسلامی، طبق جدول ۱۲ با عنوان «برنامه هم‌افزایی و ارتقای فعالیت‌ها و تولیدات فرهنگی از محل یک درصد از هزینه‌های شرکت‌های دولتی»، برای دو بخش حمایت از صنعت و تولیدات پویانمایی و بازی‌های رایانه‌ای رقم یک همت (هزار میلیارد تومان) در نظر گرفته شده است که این مبلغ بین نهادهای مختلف در حوزه بازی و پویانمایی تقسیم خواهد شد.

او افزود: درحال حاضر نگاه سازمان برنامه و بودجه اینگونه است که این بودجه باید در اختیار دستگاه سیاست‌گذار یعنی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی باشد و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با سایر دستگاه‌ها و نهادها بر اساس عملکرد آنها در سال ۱۴۰۴ توافق کند که به هر دستگاه چه میزان بودجه اختصاص پیدا کند. اما باید دید که در نهایت چه اتفاقی در مجلس شورای اسلامی می‌افتد و کلیات و جزییات قانون برنامه و بودجه سال ۱۴۰۵ چطور تصویب می‌شود. 

بازی دغدغه اصلی دستگاه‌های بودجه‌دار نیست

معاون راهبردی بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای با اشاره به اینکه بازی‌های ویدیویی و پویانمایی در بحث بودجه در کنار هم دیده می‌شوند، اظهار کرد: عمدۀ دستگاه‌های دخیل در این حوزه دغدغۀ پویانمایی دارند و تنها نهادی که دغدغه جدی در زمینه بازی‌های ویدیویی دارد، بنیاد ملی بازی‌های ریانه‌ای است؛ البته کارخانه صنایع بازی، سرگرمی و پویانمایی «مهوا» نیز تولیدات مهمی در حوزه بازی‌های رایانه‌ای با همکاری استودیوهای بازی‌سازی داشته است که قابل تقدیر است. سازمان صدا و سیما نیز در گزارش کاری که به ما ارائه داده است تولیداتی در زمینه بازارپردازی فرهنگی و بازی‌های رایانه‌ای در دستور کار قرار داده است و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز علی‌رغم اینکه سال‌ها بود فعالیت خاصی نداشت اما پس از تخصیص بودجه در سال ۱۴۰۴ فعال شده است و سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی وزارت آموزش و پرورش هم علی‌رغم اینکه در هیچ جدولی در سال ۱۴۰۴ بودجۀ ویژه تولید بازی‌های رایانه‌ای نداشت اما از محل بودجه تدوین منابع درسی، توانست از تولید دو بازی برای یکی از بسته‌های درسی حمایت کند که این اقدام هم بسیار ارزشمند بود.

عمدۀ هزینه‌ها برای پویانمایی

او ادامه داد: در جلسات کارگروه برنامه هفتم پیشرفت در حوزه بازی‌های رایانه‌ای مشخص شد که همچنان اولویت اولِ سازمان تبلیغات اسلامی، حوزه هنری و عمده نهادهایی که در حوزه بازی‌های رایانه‌ای و پویانمایی بودجه دریافت می‌کنند و حتی برخی سازمان‌هایی که تلاش دارند در حوزه بازی هم اقداماتی داشته باشند، مثل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و سازمان صدا و سیما دغدغۀ سطوح مدیریت عالی این سازمان‌ها این است که از تولید پویانمایی حمایت کنند و از این رو در سال ۱۴۰۴ علی‌رغم تاکید سازمان برنامه و بودجه کشور برای توجه به حمایت از تولید بازی‌های ویدیویی، عمدۀ نهادها بودجۀ تخصیصی خود را در حوزه حمایت از پویانمایی هزینه کردند و به حوزه حمایت از تولید بازی‌های ویدیویی توجه چندانی نشان ندادند. 

غفلت از تاثیرگذاری بازی

افراسیابی با بیان اینکه در شرایطی که پویانمایی و بازی در یک جدول کنار هم دیده می‌شوند نتیجه این می‌شود که عمدۀ بودجه به سمت پویانمایی می‌رود، اظهار کرد: این درحالی است که به نظر بنده، «بازی» رسانه بسیار موثرتری است. یک پویانمایی پس از تولید نهایتا یک یا دو سال در سبد مصرف جامعه قرار دارد و بعد از این مدت از سبد مصرف جامعه خارج می‌شود، اما «بازی» تا مدت‌ها در سبد مصرف باقی می‌ماند.

او افزود: بر اساس پیمایش مصرف بازی‌های رایانه‌ای که سال ۱۴۰۲ انجام شده است، در میان ۵ شخصیت محبوب گیمرها در تمام گروه‌های سنی، هر ۵ شخصیت خارجی هستند و تنها در آخرین ردۀ سنی شخصیت ایرانی «گلمراد» مورد پذیرش است؛ موضوعی که قابل توجه است و دلیل آن عدم توجه به بازارپردازی فرهنگی در حوزه بازی‌سازی است. وقتی یک فیلم، انیمیشن و سریال مورد توجه قرار می‌گیرد اما بر اساس داستان و شخصیت‌های آن بازی تولید نمی‌شود، این تولیدات کنار گذاشته می‌شود و شخصیت هم به مرور از یاد می‌رود. 

باید خواهش می‌کردیم بودجه را خرج بازی کنند

افراسیابی تاکید کرد: از مجلس شورای اسلامی درخواست داریم که ردیف بودجه بازی و پویانمایی تفکیک شود و ما در بنیاد بازی‌ها تنها با سازمان‌هایی مواجه باشیم که دغدغه اصلی آنها «بازی» باشد. به دلیل شیوۀ بودجه‌بندی که سال ۱۴۰۴ صورت گرفت ما ناچار بودیم با سازمان‌هایی وارد مکالمه شویم که بدون اینکه دغدغه‌ای در حوزه ساخت بازی داشته باشند، از بودجه سهم داشتند. ما باید از اینها خواهش می‌کردیم که حداقل ۵۰ درصد از بودجه‌ای را که از این محل داشتند در حوزه «بازی» هزینه کنند و برخی حتی با این درخواست هم مخالفت می‌کردند.

فاصله میان سیاست‌گذاری و اجرا

او ادامه داد: این درحالی بود که توافق ما با سازمان برنامه و بودجه این بود که هر ۵ دستگاه شامل سازمان تبلیغات اسلامی، کانون پرورش فکری کودکان نوجوان، سازمان صدا و سیما، سازمان بسیج و معاونت علمی فناوری ریاست جمهوری و همین طور سه دستگاهی که در جدول ۱۲ قانون برنامه و بودجه برای حمایت از تولید بازی و پویانمایی بودجۀ فوق‌العاده داشتند، یعنی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، حوزه هنری انقلاب اسلامی و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، ۵۰ درصد بودجه خود را برای حمایت از تولید بازی‌های رایانه‌ای هزینه کنند و ۵۰ درصد مابقی را برای تولید پویانمایی استفاده کنند اما در مقام عمل چنین اتفاقی نیفتاد و فقط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از محل جدول ۱۲ قانون برنامه و بودجه و سازمان بسیج از محل بند م تبصره یک، این مبلغ را به سهم مساوی بین بازی و پویانمایی تقسیم کردند و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و سازمان صدا و سیما هم قول دادند که بودجه را به شکل مساوی بین بازی و پویانمایی تقسیم کنند که ما در حال پیگیری این موضوع هستیم، اما بقیه سازمان‌ها صراحتا اعلام کردند که برنامه‌ای برای حمایت از تولید بازی ندارند و یا اگر هم تولیدی داشتند، گزارشی به ما اعلام نکردند.

بودجه را تفکیک کنید

معاون راهبردی بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای گفت: از کمیسیون فرهنگی مجلس تقاضا کردیم که این بحث در کمیسیون تلفیق مطرح شود تا بودجۀ اعلام‌شده از هم تفکیک شود.

او با اشاره به برگزاری ۵ جلسۀ کارگروه برنامه هفتم پیشرفت با حضور و عضویت ۵ دستگاه یادشده و ۳ دستگاه دارای بودجه در جدول ۱۲ قانون برنامه و بودجه سال ۱۴۰۴ و بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی وزارت آموزش و پرورش به عنوان عضو اصلی و نمایندگان سازمان برنامه و بودجه کشور، مرکز ملی فضای مجازی، دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی و ستاد کل نیروهای مسلح به عنوان عضو ناظر، گفت: ما از تمام دستگاه‌های اجرایی گزارش کار خواستیم که در سال ۱۴۰۴ چه اقداماتی در حوزه حمایت از تولید بازی‌های رایانه‌ای داشتند که در این بین بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش و پرورش، سازمان صدا و سیما و سازمان بسیج گزارش دادند.

امیدوار شدیم؛ ان‌شاءالله اقدام کنند

افراسیابی در خصوص اقدامات معاونت علمی ریاست جمهوری برای اجرای قانون برنامه و بودجه سال ۱۴۰۴ در حوزه بازی‌های رایانه‌ای، اظهار کرد: اخیرا مدیر عامل بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای توافقی با معاونت علمی فناوری ریاست جمهوری انجام دادند که معاونت علمی هم همزمان با «هفته بازی» ان‌شاءالله به طور جدی برای اجرایی‌سازی قانون برنامه و بودجه سال ۱۴۰۴ در حوزه بازی‌های رایانه‌ای اقدام کند و از طریق این رویداد برای تولید بازی‌های رایانه‌ای سرمایه‌گذاری خوبی انجام دهد. همچنین در آخرین جلسه که هفته گذشته برگزار شد، نمایندگان معاونت علمی ریاست جمهوری گزارشی از برنامه‌های خود تا پایان سال ارائه کردند که امیدبخش بود و امیدوار شدیم که تا پایان سال اتفاقات خوبی رقم بخورد.  

او افزود: در مورد بودجه سال ۱۴۰۵ فعلا بنای سازمان برنامه و بودجه بر این است که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با دستگاه‌ها مذاکره کند و این وزارتخانه تصمیم‌گیری کند که سهم هر دستگاه بر اساس عملکردی که داشته چقدر باشد. 

ایراد بودجه امسال چه بود؟

معاون راهبردی بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای همچنین ایرادی به بودجه ۱۴۰۴ وارد دانست و توضیح داد: نباید بودجه بدون نگاه به عملکردها بین دستگاه‌های مختلف به سهم مساوی تقسیم ‌شود. پیشنهاد مشخص ما توجه به عملکرد هر دستگاه است و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قابلیت رصد عملکرد بخش‌های مختلف در حوزه بازی‌های رایانه‌ای را دارد.

بودجه دوبرابر شد اما یک همت هم کم است

او درباره افزایش بودجه پیشنهادشده برای حمایت از صنعت و تولیدات پویانمایی و بازی‌های رایانه‌ای نسبت به سال ۱۴۰۴، بیان کرد: این بودجه نسبت به سال قبل تقریبا حدود ۲ برابر شده است. البته حتی رقم هزار میلیارد تومان نیز کم است. در سال ۱۴۰۲ خود مردم ۷۰ هزار میلیارد تومان در زیست‌بوم بازی هزینه کردند که از این عدد تنها ۶ درصد سهم بازی‌های داخلی بوده است و این نشان می‌دهد زیست‌بوم بازی‌های ایرانی نیاز به حمایت جدی دارد و باید یک تحول اتفاق بیفتد به این معنا که بازی‌های بومی با حمایت بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای و سایر دستگاه‌هایی که بودجه دارند تولید شود که قابل رقابت با نمونه خارجی باشد تا مردم بازی ایرانی مصرف کنند.

افراسیابی در پایان افزود: بر این اساس اگر نگاه جهش و تحول داشته باشیم، آن زمان حتی بودجه هزار میلیاد تومانی هم کم است. از طرفی صنعت پویانمایی در سال‌های اخیر در کشور رشد کرده اما صنعت بازی به آن اندازه رشد نکرده است و با درنظر گرفتن بودجه مناسب باید این عقب‌ماندگی جبران شود. وقتی ۶۰ درصد کودکان و نوجوان کشور گیمر هستند باید بودجه متناسب با این نیاز تخصیص یابد.

منبع : ایسنا