معاون آبخیزداری کشور: بحران آب مهمترین چالش کشور است

به گزارش ایسنا، حسن وحید در نشست تخصصی هفتاد و سومین یادمان زنده‌یاد استاد کریم ساعی همراه با نشست تخصصی تشکیل وزارت منابع طبیعی که روز چهارشنبه سوم دی در دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران در کرج برگزار شد، با اشاره به جانفشانی نیروهای منابع طبیعی، اظهار کرد: سازمان منابع طبیعی پیش از آنکه یک نهاد اداری باشد، مجموعه‌ای از انسان‌هایی است که برای حفاظت از جنگل، مرتع و سرزمین، جان خود را به خطر انداخته‌اند. شهدای جنگلبان و همکارانی که در مقابله با متخلفان و قاچاقچیان چوب جان باختند یا دچار نقص عضو شدند، گواه مظلومیت این بخش در نظام اداری کشور هستند.

وی با یادآوری نمونه‌هایی از این جانفشانی‌ها افزود: در زمستان‌های سخت، همکاران ما در کوهستان‌ها مورد حمله وحشیانه متخلفان قرار گرفتند و به شهادت رسیدند. سال گذشته نیز یکی از همکاران منابع طبیعی در جریان مقابله با جنگل‌خواری، دست خود را از دست داد. اینها نشان می‌دهد که حفاظت از منابع طبیعی، کاری صرفاً اداری نیست بلکه مأموریتی ملی و پرخطر است.

معاون آبخیزداری سازمان منابع طبیعی با اشاره به مباحث مربوط به اصلاح ساختار اداری و کوچک‌سازی دولت، تصریح کرد: ما مخالف چابک سازی در سیستم اداری نیستیم، اما چابک سازی در فرآیندها است نه در حذف نیرو و تضعیف بدنه اجرایی، آن هم در بخشی که مسئول حفاظت از آب و خاک کشور است.

وی با اشاره به ضرورت ارتقای جایگاه سازمان منابع طبیعی، افزود: موضوع ارتقای این سازمان و حتی تشکیل وزارت منابع طبیعی، مسئله‌ای است که بارها مطرح شده است. ظرفیت‌های طبیعی کشور بسیار فراتر از آن است که در قالب یک نگاه محدود اداری دیده شود.

معاون آبخیزداری، امور مراتع و بیابان سازمان منابع طبیعی با تأکید بر نقش مشارکت مردم در مدیریت سرزمین گفت: بدون مشارکت بهره‌برداران و مردم محلی، حفاظت از جنگل و مرتع ممکن نیست. از سوی دیگر، نقش دولت نیز غیرقابل انکار است. مدیریت منابع طبیعی نیازمند همبستگی میان دولت و مردم است.

وحید با اشاره به چالش‌های حکمرانی آب در کشور بیان کرد: ما هنوز درگیر نگاه منابع و مصارف هستیم و به مفهوم واقعی حکمرانی آب نرسیده‌ایم. در برنامه‌های توسعه نیز علی‌رغم اعتراض‌های گسترده کارشناسان، این مفهوم به‌درستی دیده نشده است. در حالی که بحران آب، اصلی‌ترین چالش کشور است و بدون انسجام در بدنه دولت و مشارکت مردم، حل نخواهد شد.

وی با اشاره به وجود بیش از ۴۵ هزار سامان عرفی در کشور اظهار کرد: این سامان‌ها در واقع ۴۵ هزار واحد اقتصادی هستند که اگر ارزش‌گذاری اکوسیستم به ‌درستی انجام شود، منابع طبیعی دیگر به ‌عنوان بنگاه زمین تلقی نخواهد شد. متأسفانه ارزش زیست ‌محیطی سرزمین در سبد مالی دولت‌ها دیده نمی‌شود و همین مسئله موجب بی‌توجهی به این سرمایه عظیم شده است.

معاون آبخیزداری سازمان منابع طبیعی با اشاره به اقدامات انجام‌ شده در حوزه مقابله با گرد و غبار گفت: اگر اقدامات احیایی در میلیون‌ها هکتار از عرصه‌های طبیعی انجام نمی‌شد، امروز وضعیت کشور به ‌مراتب بحرانی‌تر بود. تجربه مدیریت کانون‌های گرد و غبار در استان‌هایی مانند خوزستان، کرمان، هرمزگان و خراسان‌ها نشان داد که با همکاری دانشگاه، پژوهش و دستگاه اجرایی می‌توان بحران‌ها را کنترل کرد، هرچند در برخی مناطق مانند سیستان همچنان با چالش‌های جدی مواجه هستیم.

وحید یکی از دلایل تداوم بحران گرد و غبار را بی‌توجهی به ابعاد بین‌المللی مسئله دانست و گفت: بخش قابل توجهی از کانون‌های گرد و غبار در خارج از مرزهای کشور قرار دارد و بدون دیپلماسی فعال زیست‌ محیطی، حل این مشکل امکان‌پذیر نیست.

وی به مشکلات قانون‌گذاری در حوزه آب و منابع طبیعی اشاره کرد و افزود: برخی قوانین، به‌ ویژه در حوزه آب‌های زیرزمینی، موجب تشدید بحران شده‌اند. کسری شدید سفره‌های آب زیرزمینی، نتیجه سیاست‌هایی است که بدون توجه به ظرفیت‌های اکولوژیک سرزمین اتخاذ شده است. نمی‌توان حقابه تالاب‌ها و دشت‌ها را نادیده گرفت و انتظار داشت بحران‌هایی مانند خشک شدن تالاب‌ها رخ ندهد.

معاون آبخیزداری، امور مراتع و بیابان سازمان منابع طبیعی با تأکید بر نقش پوشش گیاهی در کاهش تبخیر و احیای سرزمین گفت: آمارها نشان می‌دهد که پوشش گیاهی می‌تواند سهم قابل توجهی در حفظ منابع آب داشته باشد.

وحید با تأکید بر ضرورت تقویت جایگاه سازمان منابع طبیعی خاطرنشان کرد: حل مسائل پیچیده منابع طبیعی کشور نیازمند سازمانی قدرتمند و حتی یک وزارتخانه مستقل است. حفظ و ارتقای سطح تشکیلاتی سازمان منابع طبیعی، مطالبه کارشناسان این حوزه است تا این مجموعه بتواند با قدرت بیشتری در خدمت مردم و در مسیر حفاظت از میراث طبیعی کشور ایفای نقش کند.

منبع : ایسنا